Przyrostki tworzące czasowniki

Czasowniki możemy utworzyć od:

  • rzeczowników
  • przymiotników

Czasowniki tworzone od rzeczowników mają przyrostki oznaczające:

  • czynności związane z przedmiotem, który oznacza rzeczownik, np. głos : głos-ić, szkoda : szkodz-ić, brud : brudz-ić, wieczerza : wieczerz-ać, żart : żart-ować
  • zapadanie w stan oznaczony w rzeczowniku, np. szał : szal-eć, polemika: polemiz-ować, lęk : lęk-ać
  • wywoływanie stanu oznaczonego w rzeczowniku, np. świst: świszcz-eć, krzyk : krzyczeć, ryk : ryk-nąć,

Czasowniki od przymiotników są tworzone za pomocą przyrostków:

-ić, np. biały : biel-ić, skąpy : skąp-ić (wskazuje na czynność, która jest wynikiem właściwości opisanej przez przymiotnik)

-eć, np. smutny : smutni-eć, jasny : jaśni-eć (wskazuje na stopniowe nabieranie właściwości oznaczonej przez przymiotnik podstawowy)

-nąć, np. chudy : chud-nąć, głuchy : głuch-nąć (wskazuje na stopniowe nabieranie właściwości oznaczonej przez przymiotnik podstawowy)

-ować, np. chory : chor-ować, próżny : próżn-ować (wskazuje na stan, który zawsze towarzyszy właściwości wyrażonej przez przymiotnik)

[na podstawie: Stanisław Szober, Gramatyka języka polskiego. Warszawa 1963, ss. 136-137.]

Polub Edytornię na Facebooku 🙂
0.00 avg. rating (0% score) - 0 votes