Alfabet, głoska i litera

Alfabet, głoska i litera
0 votes, 0.00 avg. rating (0% score)

Alfabet – zbiór liter danego języka ułożony w ustalonym porządku. Na przykład alfabet języka swahili (suahili) wygląda tak:
a, b, ch, d, e, f, g, h, i, j, k, l, m, n, o, p, r, s, t, u, v, w, y, z, dh, gh, kh, mb, mv, mw, nd, ng, ng’, nj, ny, nz, sh, th

Głoska – najmniejszy dźwięk mowy ludzkiej, który można wyodrębnić słuchem.
Uwzględniając sposób wymowy (o tym napiszę innym razem) głoski dzielimy na:

  • samogłoski
    • czyste, czyli a, e, i, o, u, y
    • nosowe, czyli ą, ę
  • spółgłoski (podział ze względu na stopień zamknięcia, które napotyka wydech z krtani)
    • zwarte, czyli p, p’, b, b’, t, d, k, k’, g, g’
    • szczelinowe, czyli f, f’, w, w’, s, sz, ś, z, ż, ź, ch, ch’
    • zwarto-szczelinowe, czyli c, cz, ć, dz, dz, dź
    • półotwarte, czyli m, m’, n, n’, ł, l, r.

I tu dwie uwagi – zapis z ‚ oznacza głoski zmiękczone. One istnieją, ale jak w szkole wymieniamy głoski, to skupiamy się na podstawowych, bez zmiękczeń. Spółgłoski można też podzielić na (uwzględniając czynności wiązadeł głosowych) na dźwięczne i bezdźwięczne oraz – przyjmując jako kryterium miejsce w jamie ustnej, gdzie powstają – na wargowe, wargowo-zębowe, przedniojęzykowe (zębowe i dziąsłowe), środkowojęzykowe i tylnojęzykowe. Ale o tym będzie w osobnym poście :-).

Litera – graficzny (napisany, wydrukowany) znak głoski (po definicji głoski, definicja litery brzmi banalnie :-).

Na koniec czas na proste ćwiczenie:
dżdżownica – ile to głosek, a ile liter? (nóg tym razem nie liczymy:-))

Polub Edytornię na Facebooku :-)
Similar posts
  • Zczytać czy sczytać? Pisownia przedrostka z-, s-, ś- czasami nastręcza trudności tym bardziej że można go pisać na 3 sposoby, a jego pisownia zależy od głoski, która po nim [...]
  • Kąt czy kont? I znów homonim :-). Żeby się dowiedzieć, co autor miał na myśli, zapewne pomoże kontekst zdania (Czy mam dać stół w ten kąt? Nie zaksięgowałem dwóch kont.), ale przy okazji kont lub kątów warto się zastanowić nad zakresem użycia litery [...]
  • Upodobnienia to… zmiana sposobu wymówienia głoski pod wpływem głoski sąsiedniej. Upodobnienia dzielimy na: [...]
  • Narządy mowy Narządy mowy biorą udział w powstawaniu głosek. Wyróżniamy następujące narządy mowy: płuca, tchawica z krtanią (tu są wiązadła głosowe – ich drgania powodują powstanie dźwięku), jama gardłowa, jama ustna (tu wyróżniamy wargi, język, żeby, dziąsła, podniebienie miękkie i twarde), jama [...]

16 Komentarzy

  1. aleksandra aleksandra
    9 Maj 2011    

    ssssssssuuuuuuuuuuupppppeeeeeeeerrrrrrrr!!!!!!!!!!!!!!!!! 😀 😀 😆 :roll: :roll: 😀 😆 😀 😆 😀 😀 😆 😆 😀 😆 :-) :roll:

  2. julia julia
    17 Wrzesień 2011    

    😆 😆 😆 😆 😆 😆
    bardzo przydatne

  3. żal żal
    19 Wrzesień 2011    

    żal co to jest

  4. younike younike
    19 Wrzesień 2011    

    [quote name=”żal”]żal co to jest[/quote]

    Zostawiłam ten komentarz jako pierwszy i ostatni przykład komentarza, który nic nie wnosi. Krytyka jest mile widziana, ale konstruktywna, a nie stwierdzenie w stylu: żal co to jest. Uprasza się autora komentarza o wyartykułowanie swoich uwag :-).

  5. Soretn Soretn
    16 Listopad 2011    

    Bardzo ciekawe przypomnienie:) Trafiłem tu przypadkiem i przypadkiem czegoś się dowiedziałem:) Dzieki

  6. Nevre Nevre
    15 Grudzień 2011    

    Nie kapuje tego….
    Jutro w szkole mam to na sprawdzianie a to jest dla mnie za trudne i nie kapuje jak sie dzileki te wyrazy 😥 Pomocy!!
    :sigh:

  7. x x
    11 Wrzesień 2012    

    8 głosek i 10 liter?>

  8. younike younike
    17 Wrzesień 2012    

    [quote name=”x”]8 głosek i 10 liter?>[/quote]
    Tak :)

  9. DARIA DARIA
    1 Październik 2012    

    A jak podzielić na głoski wyrazy
    istnieją i przyjemnie?

  10. DARIA DARIA
    1 Październik 2012    

    A jak podzielić na głoski wyrazy
    istnieją i przyjemne?

  11. younike younike
    3 Październik 2012    

    [quote name=”DARIA”]A jak podzielić na głoski wyrazy
    istnieją i przyjemnie?[/quote]
    Może ktoś z czytelników odpowie na to pytanie?

  12. damian damian
    26 Luty 2013    

    [quote name=”DARIA”]A jak podzielić na głoski wyrazy
    istnieją i przyjemnie?[/quote]

    i-s-t-ni-e-j-ą p-r-z-y-j-e-m-ni-e Liczyć chyba umiesz ;D

  13. kasia kasia
    28 Luty 2013    

    a ile głosek ma wyraz sarenka?;p pomocy ;D

  14. toph toph
    23 Marzec 2013    

    [quote name=”damian”][quote name=”DARIA”]A jak podzielić na głoski wyrazy
    istnieją i przyjemnie?[/quote]

    i-s-t-ni-e-j-ą p-r-z-y-j-e-m-ni-e Liczyć chyba umiesz ;D[/quote]

    w słowie „przyjemnie” nie ma chyba 2 głosek:
    „r” i „z”?

  15. Larisa Larisa
    7 Wrzesień 2013    

    Booże!
    jak ja ci dziękuję za wyjaśnienie o co chodzi z tym ‚ !

  16. ola ola
    30 Listopad 2013    

    Sarenka
    S-a-r-e-n-k-a. glosek. 7. Liter. 7

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

Archiwum